Saudi Aramco กับ IPO บนจินตนาการ

บริษัทยักษ์ใหญ่ระดับโลกที่ชื่อ Saudi Aramco นักลงทุนทั่วไป อาจไม่รู้จักหรือไม่คุ้นชินกับชื่อนี้มากนัก ด้วยความที่บริษัทไม่ได้อยู่ในตลาดหลักทรัพย์ใด ๆในโลก แต่เป็นบริษัทน้ำมันแห่งชาติของประเทศซาอุดิอาระเบีย สำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่เมือง Dhahran อยู่ทางตะวันออกของประเทศ ประกอบธุรกิจด้านปิโตรเลียมอย่างครบวงจร อายุยาวนานมากว่า 100 ปี

พลวัตปี 2019 : สุภชัย ปกป้อง

บริษัทยักษ์ใหญ่ระดับโลกที่ชื่อ Saudi Aramco นักลงทุนทั่วไป อาจไม่รู้จักหรือไม่คุ้นชินกับชื่อนี้มากนัก ด้วยความที่บริษัทไม่ได้อยู่ในตลาดหลักทรัพย์ใด ๆในโลก แต่เป็นบริษัทน้ำมันแห่งชาติของประเทศซาอุดิอาระเบีย สำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่เมือง Dhahran อยู่ทางตะวันออกของประเทศ ประกอบธุรกิจด้านปิโตรเลียมอย่างครบวงจร อายุยาวนานมากว่า 100 ปี

ว่ากันว่าราคาน้ำมันดิบตลาดโลกเฉลี่ยอยู่ที่ 70 เหรียญต่อบาร์เรล แต่ต้นทุนการขุดน้ำมันของ Saudi Aramco อยู่ที่ไม่เกิน 10 เหรียญต่อบาร์เรล ด้วยภูมิศาสตร์ของบ่อน้ำมันส่งผลต่อต้นทุนผลิตต่ำ ทำให้ส่วนต่างกำไร (Margin) สูง จนเป็นเหตุ Saudi Aramco ครองแชมป์บริษัทที่มีกำไรมากสุดในโลกมาตลอด

โดยปี 2561 Saudi Aramco มีกำไร 111,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ตามการเปิดเผยของ Moody’s) เทียบบริษัทยักษ์ใหญ่ของโลกอย่าง Apple มีกำไร 59,400 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ส่วน ExxonMobil บริษัทพลังงานรายใหญ่ที่สุดของสหรัฐฯ มีกำไร 20,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ขณะที่ Royal Dutch Shell บริษัทพลังงานยักษ์ใหญ่สุดของโลก มีกำไร 23,400 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

ที่ผ่านมา Saudi Aramco เป็นบริษัทนอกตลาดหุ้น แต่เหตุผลที่รัฐบาลซาอุดิอาระเบีย ไม่จำเป็นต้องใช้เงินมาขยายธุรกิจ ที่สำคัญนโยบายโอเปก ไม่ต้องขยายการผลิตมากจนเกินไป เพราะนั่นหมายถึงภาวะน้ำมันล้นตลาดและกลายเป็นแรงกดดันต่อราคาน้ำมัน ทำให้ซาอุดิอาระเบีย จึงไม่ต้องขยายธุรกิจดังกล่าว

แต่เมื่อปีที่ผ่านมา..สร้างความฮือฮากับนักลงทุนทั่วโลก..มื่อ Saudi Aramco มีแผนนำหุ้น IPO ออกขายประมาณ 5% ที่ถูกประเมินว่าจะเป็นการขายหุ้น IPO ที่มีมูลค่าสูงสุดในประวัติศาสตร์ ที่ระดับ 100,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ นั่นทำให้มูลค่าการตลาดทั้งหมดของ Saudi Aramco อยู่ที่ 2,000,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ มากกว่า Microsoft ที่เป็นบริษัทที่มีมูลค่าการตลาดสูงสุด 900,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

นักวิเคราะห์ ประเมินว่า ราคาเป้าหมายหุ้น Saudi Aramco ของรัฐบาลซาอุดิอาระเบีย อยู่สูงเกินความเป็นจริงอยู่มาก เพราะรัฐบาลให้ความสำคัญต่อสินทรัพย์ ที่เป็นปริมาณสำรองน้ำมันดิบใต้ดินมากเกินไป แต่ความเป็นจริงแล้วนักลงทุนไม่สามารถให้มูลค่าต่อของที่อยู่ใต้ดินได้

ด้วยเหตุไม่รู้ว่าต้องใช้เวลานานเท่าไหร่กว่าจะขุดออกมาหมด หรือสุดท้ายการเปลี่ยนแปลงไปของพลังงานโลกอาจทำให้ไม่ได้มีการขุดน้ำมันเหล่านี้เลยก็ได้

นักวิเคราะห์จาก Bloomberg ตั้งสมมุติฐานขึ้นมาเป็นหลาย ๆ กรณีเพื่อหา NPV (Net present Value) และได้ตั้งต้นทุนของเงินทุนอยู่ที่ 15% (Cost of capital) ปรากฏว่าต่อให้ใช้กรณีที่ราคาน้ำมันอยู่สูงถึง 70 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรล ต่อให้กำลังผลิตของซาอุดิอาระเบีย อยู่ที่ 10 ล้านบาร์เรลต่อวัน บริษัทจะมีมูลค่าเพียง 1,000,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

งานนี้รัฐบาลซาอุดิอาระเบีย อาจเกิดอาการฝันค้างกับราคา IPO หุ้น Saudi Aramco ไม่เป็นไปตามเป้าหมาย ซ้ำ ร้ายกว่านั้น…หากคิดตามทฤษฎีของ Bloomberg ราคาอาจต้องถูกลดลงเกือบเท่าตัวเลยว่าได้..!??