‘อินเดีย’ มิอาจปฏิเสธ ‘น้ำมันรัสเซีย’.!?

ช่วงปี 2568 อินเดีย มีการนำเข้าน้ำมันจากรัสเซีย “ราคาพิเศษ” ด้วยปริมาณสูงมาก ธุรกรรมดังกล่าวถือเป็นเส้นเลือดทางการเงินที่สำคัญรัฐบาลมอสโก และช่วยให้รัฐบาลนิวเดลี ประหยัดต้นทุนนำเข้าน้ำมันหลายพันล้านดอลลาร์สหรัฐ แต่การค้าดังกล่าวเผชิญความผันผวนต่อเนื่อง ตลอดหลายเดือนที่ผ่านมา หลังสหรัฐฯ ข่มขู่ใช้มาตรการภาษีและคว่ำบาตรต่ออินเดีย..!!

แม้มีการคาดการณ์ว่า อินเดีย อาจลดการนำเข้าน้ำมันจากรัสเซีย แต่กระแสการนำเข้าจากรัสเซีย กลับยังแข็งแกร่ง โดยส่วนลดที่เพิ่มขึ้น และข้อตกลงการค้ากับสหรัฐฯ ที่ยังคงไร้ข้อยุติ อาจทำให้อินเดีย ยังคงนำเข้าน้ำมันจากรัสเซีย ในปริมาณสูงต่อไปตลอดปี 2569

ช่วงก่อนปี 2565 อินเดีย นำเข้าน้ำมันส่วนใหญ่ มาจากตะวันออกกลาง ก่อนจะเปลี่ยนกลยุทธ์ หลังจากรัสเซียส่งกองกำลังทหารรุกรานยูเครน โดยอินเดียพยายามปรับสมดุล กลับไปนำเข้าน้ำมันจากผู้ผลิตเดิมอีกครั้ง โดยบริษัท Bharat Petroleum Corp. เป็นหนึ่งในผู้ที่พยายามทำสัญญาซื้อระยะยาวกับผู้ผลิตตะวันออกกลาง ขณะที่ Indian Oil Corp. เร่งขยายการซื้อขายในตลาดสปอต

อย่างไรก็ดีราคาน้ำมันดิบ Urals ของรัสเซีย ที่อินเดียนำเข้าอยู่ในทิศทางขาลง จากผลของมาตรการคว่ำบาตรสหรัฐฯ ต่อผู้ผลิตรายใหญ่ ทำให้การนำเข้าน้ำมันจากรัสเซียยากที่จะปฏิเสธได้ แม้แต่ Reliance Industries Ltd. โดยก่อนหน้านี้มีท่าทีระมัดระวัง แต่ยังสั่งซื้อน้ำมันล็อตใหม่จากรัสเซีย แต่เป็นน้ำมันจากแหล่งที่ไม่อยู่ในบัญชีคว่ำบาตร..!!

ขณะที่นักวิเคราะห์จาก A/S Global Risk Management ระบุว่า การคว่ำบาตรของสหรัฐฯ ประกอบกับการห้ามนำเข้าผลิตภัณฑ์ที่ผลิตจากน้ำมันดิบรัสเซียโดยสหภาพยุโรป ส่งผลกระทบต่อปริมาณการนำเข้า และเพิ่มความต้องการน้ำมัน ที่ไม่ถูกคว่ำบาตร

แต่..“อินเดียจะยังคงนำเข้าน้ำมันจากรัสเซีย” ต่อไป..!!

ช่วงเวลาที่การนำเข้าสูงสุด อินเดีย เคยนำเข้าน้ำมันจากรัสเซียมากกว่า 2 ล้านบาร์เรลต่อวัน ก่อนลดลงมาอยู่ที่ประมาณ 1.3 ล้านบาร์เรลต่อวันช่วงเดือนธ.ค. 68 ที่ผ่านมา และมีแนวโน้มทรงตัวต่อเนื่องช่วงเดือนม.ค. 69

นักวิเคราะห์จาก Kpler Ltd. ระบุเพิ่มเติมว่า อินเดีย จะยังคงรักษาปริมาณนำเข้าน้ำมันรัสเซียระดับที่เหมาะสม ควบคู่กับการขยายสัญญาการค้ากับผู้ผลิตรายอื่น จากตะวันออกกลาง และมองหาโอกาสจากแหล่งอื่น ๆ เช่น น้ำมันเวเนซุเอลา ที่ไม่ถูกคว่ำบาตร

แต่มีเพียงไม่กี่ปัจจัยที่จะเปลี่ยนทิศทางนี้ หนึ่งในนั้น คือ ความคืบหน้าของข้อตกลงการค้าระหว่างอินเดียกับสหรัฐฯ หากสามารถบรรลุข้อตกลงขั้นสุดท้าย อินเดีย อาจปรับนโยบายให้ระมัดระวังมากขึ้น

ส่วนอีกปัจจัยหนึ่ง คือ ความจำเป็นในการรักษาความสัมพันธ์ทางการค้าและการเมืองกับประเทศอื่น ๆ นอกเหนือจากรัสเซีย

ที่สำคัญ..ยังมีความต้องการของอินเดีย ที่จะกระจายแหล่งจัดหาน้ำมันอย่างต่อเนื่อง จากกำลังการกลั่นของประเทศยังขยายตัว โดยตามการคาดการณ์ของรัฐบาลอินเดีย กำลังการกลั่นน้ำมันอินเดีย จะเพิ่มจากระดับ 258 ล้านตันต่อปี เป็น 309.5 ล้านตันต่อปีภายในปี 2573