สภาผู้บริโภคจี้ “กสทช.” เร่งโรดแมปทีวีดิจิทัล-คุม OTT หวั่นใบอนุญาตหมดปี 72

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า วันนี้ (10 มิ.ย.69) สภาผู้บริโภค ร่วมกับโคแฟค ประเทศไทย (Cofact) ยื่นหนังสือถึงประธานกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ หรือ กสทช. เรียกร้องให้เร่งรัดและเปิดเผยแผนโรดแมปกิจการโทรทัศน์และการแพร่ภาพและเสียงของประเทศไทย พ.ศ. 2569-2573 หรือโรดแมปทีวีดิจิทัล พร้อมเร่งกำหนดแนวทางกำกับดูแลบริการกระจายเสียงหรือโทรทัศน์ผ่านอินเทอร์เน็ต หรือ OTT ก่อนใบอนุญาตทีวีดิจิทัลภาคพื้นดินจะหมดอายุในปี 2572

นางสาวสุภิญญา กลางณรงค์ ประธานอนุกรรมการด้านการสื่อสาร โทรคมนาคม และเทคโนโลยีสารสนเทศ สภาผู้บริโภค เปิดเผยว่า การที่ กสทช.ยังไม่มีความชัดเจนเกี่ยวกับโรดแมปทีวีดิจิทัลและแนวทางกำกับ OTT อาจทำให้ประชาชนต้องเผชิญความเสี่ยง โดยเฉพาะกลุ่มผู้สูงอายุและครัวเรือนรายได้น้อยที่ยังพึ่งพาฟรีทีวีเป็นช่องทางหลักในการรับรู้ข้อมูลข่าวสาร

ทั้งนี้ สภาผู้บริโภคเห็นว่า คลื่นความถี่เป็นสมบัติสาธารณะ การกำหนดทิศทางอนาคตของกิจการโทรทัศน์จึงต้องคำนึงถึงประโยชน์ของผู้บริโภคเป็นสำคัญ ไม่ควรปล่อยให้ความล่าช้ากลายเป็นช่องว่างที่กระทบต่อสิทธิในการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารของประชาชน รวมถึงอาจสร้างความไม่แน่นอนต่อผู้ประกอบการที่ต้องวางแผนลงทุนและพัฒนาเทคโนโลยีให้สอดคล้องกับทิศทางของภาครัฐ

สำหรับบริการ OTT ซึ่งปัจจุบันกลายเป็นช่องทางรับชมคอนเทนต์ที่ได้รับความนิยมเพิ่มขึ้น สภาผู้บริโภคมองว่ายังมีปัญหาด้านกติกาการกำกับดูแลที่ไม่ชัดเจนและไม่เท่าเทียม โดยผู้ให้บริการในประเทศต้องอยู่ภายใต้กฎหมายและข้อกำกับที่เข้มงวด ขณะที่แพลตฟอร์มต่างชาติยังไม่มีกรอบกำกับดูแลที่ชัดเจนเทียบเท่า

นางสาวสุภิญญา ระบุว่า สิ่งที่ต้องเร่งดำเนินการ คือ การสร้างสนามแข่งขันที่เป็นธรรมระหว่างผู้ประกอบการไทยและแพลตฟอร์มต่างชาติ ควบคู่กับการคุ้มครองผู้บริโภคอย่างเป็นรูปธรรม ทั้งด้านความปลอดภัยของข้อมูลส่วนบุคคล การคัดกรองเนื้อหาและโฆษณาที่ไม่เหมาะสม โดยเฉพาะเนื้อหาที่เกี่ยวข้องกับเด็กและเยาวชน รวมถึงต้องมีช่องทางรับเรื่องร้องเรียนและมาตรการเยียวยาที่ชัดเจนเมื่อผู้บริโภคได้รับความเสียหาย

สำหรับข้อเรียกร้องที่ยื่นต่อ กสทช. ครั้งนี้ ประกอบด้วย 3 ประเด็นหลัก ได้แก่ 1. เร่งรัดและเปิดเผยโรดแมปกิจการโทรทัศน์ฯ เพื่อป้องกันความเสี่ยงจากปัญหาจอดับ และสร้างความชัดเจนให้กับผู้เกี่ยวข้อง 2. เร่งกำหนดแนวทางกำกับดูแล OTT ให้มีกรอบกติกาที่ชัดเจน เหมาะสมกับบริบทปัจจุบัน และส่งเสริมการแข่งขันอย่างเป็นธรรม และ 3. เร่งออกมาตรการคุ้มครองผู้บริโภคบนบริการ OTT และสื่อดิจิทัล ทั้งด้านข้อมูลส่วนบุคคล ความปลอดภัยของเนื้อหา โฆษณา การรับเรื่องร้องเรียน และการเยียวยาความเสียหาย

ด้านโคแฟค ประเทศไทย ในฐานะเครือข่ายภาคประชาสังคมที่ทำงานด้านการตรวจสอบข้อเท็จจริง เห็นว่า การมีกติกากำกับ OTT และสื่อดิจิทัลที่ชัดเจนจะช่วยลดความเสี่ยงจากข้อมูลเท็จและเนื้อหาบิดเบือนที่แพร่กระจายอย่างรวดเร็วบนแพลตฟอร์มออนไลน์ ซึ่งกระทบโดยตรงต่อสิทธิของผู้บริโภคในการได้รับข้อมูลข่าวสารที่ถูกต้อง

ทั้งนี้ ก่อนหน้านี้ กลุ่มผู้ประกอบการทีวีดิจิทัลได้เรียกร้องให้ กสทช.เร่งจัดทำโรดแมปก่อนใบอนุญาตสิ้นสุดในปี 2572 ขณะที่บอร์ด กสทช.มีความเห็นว่ามีอำนาจกำกับดูแลแพลตฟอร์ม OTT และได้พิจารณาบางประเด็นแล้ว เช่น การคุ้มครองผู้บริโภคจากเนื้อหาที่เป็นเท็จหรือบิดเบือน อย่างไรก็ตาม ในภาพรวมยังไม่มีการประกาศโรดแมปและแนวทางกำกับ OTT อย่างเป็นทางการ

สภาผู้บริโภคย้ำว่า ข้อเรียกร้องดังกล่าวมีเป้าหมายเพื่อปกป้องสิทธิขั้นพื้นฐานของประชาชนในการเข้าถึงคลื่นความถี่เพื่อประโยชน์สาธารณะอย่างทั่วถึงและเท่าเทียม ควบคู่กับการส่งเสริมให้อุตสาหกรรมโทรทัศน์ไทยสามารถแข่งขันและเติบโตได้อย่างยั่งยืน