ธุรกิจสนามบินไทยโตท่ามกลางความเสี่ยง

เส้นทางนักลงทุน

ในปี 2569 แนวโน้มภาพรวมของธุรกิจสนามบินในไทยน่าจะปรับตัวดีขึ้น ส่งผลบวกต่อภาพรวมของรายได้ผู้ประกอบการในอุตสาหกรรมนี้

โดยศูนย์วิจัยกสิกรไทยคาดรายได้ธุรกิจสนามบินจะอยู่ที่ 87,200 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 13.4% จากที่หดตัว 4.6% ในปี 2568 ได้รับปัจจัยบวกจากรายได้เกี่ยวกับกิจการการบิน (Aeronautical Revenue) เพิ่มขึ้น แต่ในส่วนรายได้ที่ไม่เกี่ยวกับกิจการการบิน (Non- Aeronautical Revenue) ในสนามบินหลักยังมีความไม่แน่นอนสูง

รายได้ของธุรกิจ มาจาก 1. กลุ่มรายได้เกี่ยวกับกิจการการบิน เช่น ค่าบริการผู้โดยสารขาออกเส้นทางระหว่างประเทศและภายในประเทศ (Passenger Service Charge: PSC) ค่าบริการสนามบิน และ 2. รายได้ที่ไม่เกี่ยวกับกิจการการบิน อาทิ ค่าเช่าพื้นที่ รายได้จากสัมปทาน และค่าบริการอื่น ๆ เช่น ค่าสาธารณูปโภค ค่าบริการเคาน์เตอร์เช็กอินและบริการภายในสนามบิน เป็นต้น

โดยสัดส่วนโครงสร้างรายได้ขึ้นอยู่กับขนาดของสนามบิน กรณีสนามบินขนาดเล็กรายได้ส่วนใหญ่ หรือ มากกว่า 80% มาจากรายได้เกี่ยวกับกิจการการบิน หากเป็นสนามบินขนาดใหญ่รายได้ของทั้ง 2 กลุ่มจะมีสัดส่วนใกล้เคียงกัน

แนวโน้มการเติบโตของรายได้แต่ละกลุ่ม คาดรายได้เกี่ยวกับกิจการการบินจะเติบโตต่อเนื่องในปี 2569 สนับสนุนจากการปรับขึ้น PSC หลังเมื่อ 3 ธ.ค. 2568 คณะกรรมการการบินพลเรือน (กบร.) อนุมัติปรับขึ้น PSC สำหรับสนามบินภูมิภาค 6 แห่ง ทำให้ค่าบริการเส้นทางระหว่างประเทศเพิ่มเป็น 1,120 บาทต่อคน คาดเริ่มมีผลวันที่ 1 เม.ย. 2569

ในปี 2568 สนามบินภูมิภาค 6 แห่ง ปรับขึ้นค่าบริการผู้โดยสารขาออกเส้นทางระหว่างประเทศและภายในประเทศ เพิ่มขึ้น 25 บาท ซึ่งผู้โดยสารในประเทศขึ้นจาก 50 บาท เป็น 75 บาทต่อคน และเส้นทางระหว่างประเทศขึ้นจาก 400 บาท เป็น 425 บาทต่อคน มีผลเมื่อ 1 ต.ค. 2568

ด้านปริมาณผู้โดยสารใช้สนามบิน (ชาวไทย-ต่างชาติทั้งในและระหว่างประเทศ) ในปี 2569 คาด 153 ล้านคน โต 3.5% จากปี 2568 ที่โต 5.1% การเดินทางระหว่างประเทศคิดเป็น 55% ของปริมาณผู้ใช้สนามบินทั้งหมด หนุนจากการเดินทางท่องเที่ยวระหว่างประเทศและในประเทศของชาวไทย รวมถึงนักท่องเที่ยวต่างชาติที่น่าจะกลับมาโต

โดยในปี 2569 จำนวนนักท่องเที่ยวต่างชาติเที่ยวไทยจะอยู่ที่ 34.1 ล้านคน โต 4% จากหดตัว 7% ในปี 2568 รับปัจจัยบวกการฟื้นตัวนักท่องเที่ยวระยะใกล้ เช่น จีน มาเลเซีย เกาหลีใต้ และนักท่องเที่ยวจากภูมิภาคยุโรปจะยังโตดี

แนวโน้มปริมาณเที่ยวบินระหว่างประเทศมาไทยเพิ่มขึ้นในช่วงไตรมาส 1 ของปี 2569 ซึ่งแผนการบินของสายการบินจากประเทศต่าง ๆ มาไทยเพิ่มขึ้น 0.4% เทียบกับไตรมาส 1 ของปี 2568 หรือมีจำนวนเที่ยวบิน 63,468 เที่ยว

ทิศทางจำนวนเที่ยวบินของสายการบินที่มีแผนบินมาไทยจากประเทศต่าง ๆ 10 อันดับแรก พบว่า จีนมีจำนวนสูงเป็นอันดับ 1 โดยในไตรมาส 1 ของปี 2569 จำนวนเที่ยวบินมาไทยอยู่ที่ 11,330 เที่ยว แต่ยังลดลง 11% เมื่อเทียบกับในช่วงเดียวกันของปี 2568

สำหรับเที่ยวบินจากอินเดียมีจำนวนเที่ยวบินสูงเป็นอันดับ 2 และโตถึง 23% ขณะที่จำนวนเที่ยวบินจากมาเลเซียสูงมากเป็นอันดับ 3 โต 4% เทียบช่วงเดียวกันของปี 2568 ทั้งนี้จำนวนเที่ยวบินอาจมีการเปลี่ยนแปลงขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย อาทิ ความต้องการเดินทางท่องเที่ยวจากประเทศต่าง ๆ มาไทย สถานการณ์การเมืองระหว่างประเทศ รวมถึงปัจจัยภายในประเทศไทย และการเปิดอาคารผู้โดยสารส่วนบุคคล จะช่วยสร้างรายได้จากค่าธรรมเนียมการขึ้นลงและจอดเครื่องบินของ Private Jet ในระยะข้างหน้า

ด้านรายได้ที่ไม่เกี่ยวกับกิจการการบินในปี 2569 จะยังไม่ฟื้นตัว เพราะยังต้องติดตามประเด็นเรื่องสัมปทานพื้นที่เช่าเชิงพาณิชย์ และรายได้จากค่าเช่าในท่าอากาศยานหลัก โดยก่อนหน้าทางภาครัฐได้มีการยกเลิกพื้นที่ร้านค้าปลอดภาษีขาเข้า (Duty free) ทำให้รายได้ในส่วนนี้ลดลง อย่างไรก็ดี หลายสนามบินก็มีการปรับปรุงพื้นที่เพื่อเพิ่มพื้นที่เช่า เช่น การขยายพื้นที่รับรองพิเศษของกลุ่มลูกค้าบัตรเครดิตของสถาบันการเงิน หรือสายการบินที่ต้องการรองรับกลุ่มลูกค้าของตนมาใช้บริการ

ในปี 2569 การเติบโตภาคท่องเที่ยวทั้งคนไทยเที่ยวในประเทศและต่างประเทศ รวมถึงตลาดนักท่องเที่ยวต่างชาติเที่ยวไทยมีความไม่แน่นอนสูง จากการเติบโตของเศรษฐกิจโลกและไทยอาจกระทบต่อแผนการเดินทางท่องเที่ยว, ปัญหาภูมิรัฐศาสตร์ยังต้องติดตามอาจส่งผลกระทบต่อสายการบินและการเดินทาง นอกจากนี้ การแข่งขันด้านการท่องเที่ยวระหว่างประเทศสูงจะมีผลต่อการเลือกจุดหมายปลายทางท่องเที่ยว และมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงของเที่ยวบิน

ธุรกิจสายการบินแข่งขันสูง ขณะที่ต้นทุนก็สูงขึ้นทำให้ผู้ประกอบการจะต้องปรับกลยุทธ์ให้สอดคล้องกับสภาวะตลาด ซึ่งมีความเสี่ยงที่สายการบินอาจมีการปรับลดเที่ยวบิน การยุติเส้นทางการบิน หรือการย้ายฐานการบิน ซึ่งจะส่งผลกระทบต่อรายได้ของสนามบิน นอกจากนี้ ยังต้องติดตามแผนการส่งมอบเครื่องบินใหม่ของผู้ผลิตที่ล่าช้า จะส่งผลกระทบต่อแผนการบินของธุรกิจสายการบินในปี 2569

สนามบินในไทยหลายแห่งยังต้องมีการปรับปรุงประสิทธิภาพในการดำเนินงาน และความปลอดภัยของสนามบินให้เป็นไปตามมาตรฐานความปลอดภัยด้านการบินสากล ซึ่งต้องใช้เงินลงทุนสูง เช่น แผนการขยายอาคารรองรับผู้โดยสาร, การขยายรันเวย์เพื่อลดความแออัดในสนามบินและการให้บริการ, การนำระบบเทคโนโลยีเข้ามาใช้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการทำงานและความปลอดภัย

ทั้งนี้ความต่อเนื่องของแผนการพัฒนาสนามบินในประเทศของภาครัฐ เป็นหนึ่งในปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อธุรกิจสนามบิน ความเสี่ยงจากความไม่แน่นอนในการดำเนินนโยบายของภาครัฐ ทำให้การพัฒนาสนามบินอาจมีความล่าช้า กระทบการวางแผนลงทุนและการเติบโตของธุรกิจในระยะยาว