กรมลดโลกร้อน เปิด “นางเลิ้งโมเดล” ศูนย์เรียนรู้ต้นแบบในเมือง มุ่งสู่สังคมคาร์บอนต่ำ

นายโกเมศ พุทธสอน รองอธิบดีกรมการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม เป็นประธานในพิธีเปิด “ศูนย์เรียนรู้ลดโลกร้อน กรุงเทพมหานคร นางเลิ้งโมเดล ท่องเที่ยววิถีชุมชน ลดโลกร้อน” ณ บ้านเจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี และศูนย์ฟอร์ดเพื่อนชุมชน มุ่งสร้างพื้นที่ต้นแบบการรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในบริบทสังคมเมือง

โดยศูนย์เรียนรู้ดังกล่าวชูจุดเด่นการผสานมรดกทางวัฒนธรรมและวิถีชีวิตดั้งเดิมเข้ากับการจัดการสิ่งแวดล้อมสมัยใหม่ ภายใต้แนวคิดเศรษฐกิจ BCG และการท่องเที่ยวคาร์บอนต่ำ หรือ Low Carbon Tourism เพื่อยกระดับชุมชนเก่าแก่ใจกลางกรุงเทพมหานครสู่พื้นที่ต้นแบบในการรับมือวิกฤตโลกเดือด ผ่านการใช้นวัตกรรมควบคู่กับภูมิปัญญาท้องถิ่น

นายโกเมศกล่าวว่า กรมฯ มีเป้าหมายขยายศูนย์เรียนรู้ลดโลกร้อนให้ครบ 7 แห่งทั่วประเทศภายในปี พ.ศ. 2570 เพื่อเป็นพื้นที่เรียนรู้และแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ด้านการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และการลดก๊าซเรือนกระจก ที่สอดคล้องกับบริบทของแต่ละพื้นที่ พร้อมยกระดับให้เป็นแหล่งเรียนรู้จากการปฏิบัติจริง และขยายผลสู่พื้นที่ต้นแบบอื่น ๆ ต่อไป

สำหรับ “นางเลิ้งโมเดล” ถือเป็นศูนย์เรียนรู้ที่มีจุดแข็งจากเสน่ห์ของวัฒนธรรม วิถีชีวิต และอาหารไทยโบราณที่สืบทอดกันมายาวนานกว่า 100 ปี พร้อมทำหน้าที่เป็นฟันเฟืองสำคัญในการขับเคลื่อนงานด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในบริบทของชุมชนเมือง ไม่เพียงเป็นพื้นที่จัดกิจกรรม แต่ยังเป็นพื้นที่เรียนรู้ที่สะท้อนการบูรณาการนวัตกรรม เทคโนโลยี และภูมิปัญญาท้องถิ่นอย่างเป็นรูปธรรม

ความโดดเด่นสำคัญของศูนย์แห่งนี้ คือ การผสานมิติสิ่งแวดล้อม วัฒนธรรม และเศรษฐกิจชุมชนเข้าด้วยกันอย่างลงตัว โดยเฉพาะแนวคิดการท่องเที่ยววิถีชุมชนแบบคาร์บอนต่ำ หรือ Low Carbon Community Tourism ซึ่งสอดคล้องกับเป้าหมายระดับสากล Global Goal on Adaptation ภายใต้ข้อตกลงปารีส ทำให้การอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมไม่ใช่เรื่องไกลตัว แต่กลายเป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิตคนในชุมชน และยังช่วยสร้างรายได้ สร้างโอกาส และรักษามรดกทางวัฒนธรรมไปพร้อมกัน

ขณะเดียวกัน ชุมชนยังมีการดำเนินงานเชิงรูปธรรมหลายด้าน ไม่ว่าจะเป็นการส่งเสริมการคัดแยกขยะในครัวเรือน การจัดตั้งธนาคารขยะพลาสติกของชุมชน การนำขยะมาสร้างสรรค์เป็นผลิตภัณฑ์ใหม่ผ่านกระบวนการ Upcycling รวมถึงการพัฒนากิจกรรมท่องเที่ยวที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม เช่น การเดินเที่ยวชุมชน การเรียนรู้วิถีชีวิตและวัฒนธรรมท้องถิ่น ตลอดจนการเรียนรู้การจัดการสิ่งแวดล้อมของชุมชน

นายโกเมศกล่าวว่า การดำเนินงานดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่า การรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศไม่ใช่เพียงเรื่องของเทคโนโลยีหรือมาตรการระดับประเทศเท่านั้น แต่สามารถเริ่มต้นได้จากชุมชน จากความร่วมมือของคนในพื้นที่ที่ร่วมกันคิด ร่วมกันทำ และร่วมกันสร้างอนาคตที่ยั่งยืน

ทั้งนี้ กรมฯ คาดหวังว่าการเปิดศูนย์เรียนรู้ลดโลกร้อนแห่งนี้ จะไม่ใช่เพียงการเปิดสถานที่แห่งหนึ่งเท่านั้น แต่เป็นการเปิดพื้นที่แห่งการเรียนรู้สำหรับประชาชน เยาวชน นักเรียน นักศึกษา ตลอดจนผู้ที่สนใจ ให้ได้เข้ามาเรียนรู้ แลกเปลี่ยนประสบการณ์ และเห็นตัวอย่างการลงมือทำจริงในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก และการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในระดับชุมชน

ความสำเร็จของ “นางเลิ้งโมเดล” จึงไม่เพียงเป็นต้นแบบสำคัญของการพัฒนาชุมชนเมืองที่ใส่ใจสิ่งแวดล้อมเท่านั้น แต่ยังสามารถสร้างแรงบันดาลใจให้กับชุมชนเมืองอื่น ๆ ในการร่วมขับเคลื่อนประเทศไทยสู่เป้าหมายสังคมคาร์บอนต่ำอย่างยั่งยืนต่อไป