ดีอีผนึก กสทช.-NT-AIS-TRUE รับวิกฤติสื่อสาร เตรียมโรมมิ่ง-ดาวเทียมสำรอง

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า วันนี้ (13 พ.ย.69) นายไชยชนก ชิดชอบ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) เป็นประธานการประชุมเตรียมความพร้อมรับมือสถานการณ์วิกฤติที่อาจส่งผลกระทบต่อโครงข่ายสื่อสารโทรคมนาคมของประเทศ โดยมี นางสาวแนน บุณย์ธิดา สมชัย รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ผู้แทนสำนักงานคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กสทช.) บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน) หรือ NT ตลอดจนผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ AIS และ True เข้าร่วมประชุม ณ กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม

นายไชยชนกเปิดเผยว่า ที่ประชุมได้หารือร่วมกันเพื่อกำหนดแนวทางบูรณาการแผนรับมือสถานการณ์ฉุกเฉินระดับชาติ โดยมุ่งเน้นการรักษาความต่อเนื่องของบริการสื่อสารโทรคมนาคม และการเตรียมระบบสำรองกรณีโครงข่ายหลักได้รับผลกระทบจากภัยพิบัติ การโจมตีทางไซเบอร์ หรือสถานการณ์ความขัดแย้งระหว่างประเทศ

ทั้งนี้ ที่ประชุมเห็นความสำคัญของการกำหนดลำดับความสำคัญของหน่วยงานและภาคส่วนต่าง ๆ เพื่อบริหารจัดการการใช้งานเครือข่ายอินเทอร์เน็ตในกรณีที่เกิดข้อจำกัดด้านปริมาณการรับส่งข้อมูล รวมถึงการประเมินความเสี่ยงของเส้นทางสื่อสารสำรองภาคพื้นดินที่เชื่อมต่อผ่านประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งอาจได้รับผลกระทบจากการถูกตัดขาดหรือการจำกัดปริมาณการรับส่งข้อมูล

สำหรับมาตรการด้านความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ กสทช. ได้ออกประกาศปรับปรุงประมวลแนวทางปฏิบัติด้านการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2569 โดยเพิ่มข้อกำหนดรองรับภัยคุกคามรูปแบบใหม่ที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ ควอนตัม และระบบคลาวด์

ขณะเดียวกัน กสทช. อยู่ระหว่างจัดตั้งศูนย์เฝ้าระวังภัยไซเบอร์เฉพาะด้านโทรคมนาคมเพื่อประสานการเฝ้าระวังและรับมือภัยคุกคามร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์แห่งชาติ (สกมช.) และผู้ให้บริการโทรคมนาคมตลอด 24 ชั่วโมง พร้อมขอความร่วมมือผู้ให้บริการปรับปรุงแผนป้องกันการโจมตีทางไซเบอร์รูปแบบใหม่ที่ใช้เทคโนโลยี AI

ด้าน NT ได้เตรียมแผนนำระบบสื่อสารผ่านดาวเทียมวงโคจรต่ำ (Low Earth Orbit: LEO) อาทิ OneWeb รวมถึงดาวเทียมไทยคม 4, 6 และ 8 มาใช้เป็นโครงข่ายสื่อสารสำรองในสถานการณ์ฉุกเฉิน และเป็นระบบเชื่อมต่อโครงข่ายหลัก (Backhaul) เพื่อขยายบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ไปยังพื้นที่ห่างไกล พื้นที่ชายแดน ตลอดจนรองรับการติดตั้งระบบสื่อสารบนรถเคลื่อนที่สำหรับศูนย์บัญชาการภัยพิบัติ

นอกจากนี้ NT ยังเตรียมเพิ่มความเข้มงวดในการเฝ้าระวังและดูแลระบบเคเบิลใต้น้ำหลักของประเทศทั้ง 9 เส้นทาง พร้อมวางแผนฝึกซ้อมสถานการณ์วิกฤติขั้นรุนแรง โดยจำลองกรณีเคเบิลใต้น้ำทั้งหมดเกิดความขัดข้องหรือได้รับความเสียหาย เพื่อตรวจสอบประสิทธิภาพของระบบสำรองและความพร้อมในการกู้คืนบริการ โดยต่อยอดจากแผนรับมือสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลางเมื่อปีที่ผ่านมา

ขณะที่ AIS ได้ยกระดับมาตรการรับมือภัยพิบัติภายในประเทศ ด้วยการปรับเพิ่มความสูงของเสาสัญญาณโทรศัพท์เคลื่อนที่เสริมระบบแบตเตอรี่สำรอง และเตรียมรถสถานีฐานเคลื่อนที่ (Mobile Unit) สำหรับให้บริการในพื้นที่เสี่ยงอุทกภัย

พร้อมกันนี้ AIS ยังจัดเตรียมเส้นทางเคเบิลใต้น้ำสำรองมากกว่า 1 เส้นทาง โดยหลีกเลี่ยงพื้นที่เสี่ยงจากสถานการณ์ความขัดแย้งระหว่างประเทศ รวมถึงจัดทีมเฝ้าระวังและบริหารจัดการโครงข่ายตลอด 24 ชั่วโมง เพื่อให้สามารถตอบสนองต่อความผิดปกติของระบบและการโจมตีทางไซเบอร์ เช่น การโจมตีแบบปฏิเสธการให้บริการ (DDoS) ได้อย่างรวดเร็ว และลดผลกระทบต่อผู้ใช้บริการ

ส่วน True ได้จัดทำแผนบริหารความต่อเนื่องทางธุรกิจ ครอบคลุมบริการอินเทอร์เน็ตบรอดแบนด์ โทรศัพท์เคลื่อนที่ การแพร่ภาพกระจายเสียง ศูนย์ข้อมูล (Data Center) คลังสินค้า และช่องทางให้บริการลูกค้า

โดยมีการตรวจสอบและซักซ้อมแผนรับมือสถานการณ์วิกฤติขั้นรุนแรง เพื่อให้สามารถกู้คืนระบบบริการได้โดยเร็วที่สุด พร้อมเตรียมเปิดศูนย์บัญชาการสถานการณ์ฉุกเฉิน ซึ่งแบ่งการบริหารจัดการออกเป็น 3 ระดับ ได้แก่ ระดับผู้บริหารเพื่อกำหนดทิศทาง ระดับศูนย์บัญชาการ และระดับปฏิบัติการ เพื่อให้การประสานงานและแก้ไขสถานการณ์เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ

นอกจากนี้ ที่ประชุมยังหารือแนวทางการใช้โครงข่ายโทรคมนาคมร่วมกันในสถานการณ์วิกฤติระดับประเทศผ่านการแบ่งปันโครงสร้างพื้นฐานเสาสัญญาณและการใช้โครงข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ข้ามผู้ให้บริการ (National Roaming) เพื่อเพิ่มความต่อเนื่องของบริการสื่อสารในกรณีที่โครงข่ายบางส่วนได้รับผลกระทบ

โดยกำหนดแนวทางการดำเนินงานออกเป็น 2 ส่วน ได้แก่ แผนการสื่อสารสำหรับหน่วยงานภาครัฐ และแผนการสื่อสารสำหรับประชาชน พร้อมมอบหมายให้ กสทช. เป็นหน่วยงานหลักในการประสานข้อมูลและสื่อสารแนวทางปฏิบัติให้เป็นไปในทิศทางเดียวกัน

ทั้งนี้ จะมีการจัดทำคำแนะนำสำหรับประชาชนเกี่ยวกับการใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่และอินเทอร์เน็ตในสถานการณ์ฉุกเฉิน โดยเฉพาะการจัดลำดับความสำคัญของการติดต่อสื่อสารและการลดการใช้งานที่ไม่จำเป็น เพื่อป้องกันความแออัดของโครงข่ายและลดความตื่นตระหนกหากเกิดเหตุการณ์วิกฤติ

นายไชยชนกกล่าวว่า ได้มอบหมายให้ กสทช. ประสานความร่วมมือกับกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ปภ.) สำนักงานสภาความมั่นคงแห่งชาติ (สมช.) สำนักงานคณะกรรมการการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์แห่งชาติ (สกมช.) และผู้ให้บริการโทรคมนาคม เพื่อบูรณาการแผนบริหารความต่อเนื่องทางธุรกิจของทุกหน่วยงาน พร้อมร่วมกันฝึกซ้อมแผนรับมือสถานการณ์ฉุกเฉินและจัดทำคู่มือแนวทางปฏิบัติ เพื่อยกระดับความพร้อมของโครงข่ายสื่อสารโทรคมนาคมของประเทศ และลดผลกระทบต่อประชาชนและหน่วยงานสำคัญหากเกิดสถานการณ์วิกฤติในอนาคต