“ดร.พิพัฒน์” ชี้เฟดไม่ขึ้นดอกเบี้ย หวั่น “ความไม่ชัดเจน” จุดชนวน Risk Premium

ดร.พิพัฒน์ เหลืองนฤมิตชัย กรรมการผู้จัดการและหัวหน้านักเศรษฐศาสตร์ กลุ่มธุรกิจการเงินเกียรตินาคินภัทร (KKP) เปิดเผยผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัวถึงมุมมองต่อทิศทางนโยบายการเงินของธนาคารกลางสหรัฐ (Fed) ว่า การประชุม Fed รอบล่าสุดสะท้อนให้เห็นว่า “สิ่งที่ธนาคารกลางไม่พูด” อาจส่งผลต่อตลาดการเงินมากกว่าสิ่งที่พูด แม้ Kevin Warsh ประธาน Fed คนใหม่ จะยังไม่ได้ปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ย และมุมมองของตลาดส่วนหนึ่งตีความว่าท่าทีดังกล่าวค่อนข้างผ่อนคลาย แต่ปฏิกิริยาของตลาดกลับสวนทางกันอย่างชัดเจน ทั้งผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ ระยะยาวที่ปรับตัวสูงขึ้น เส้นอัตราผลตอบแทนที่ชันขึ้น และเงินเฟ้อคาดการณ์ระยะยาวที่ขยับสูงขึ้น ขณะที่เงินดอลลาร์สหรัฐฯ กลับอ่อนค่าลง

ทั้งนี้ ปัจจัยสำคัญที่อธิบายปฏิกิริยาของตลาดคือ “ความไม่แน่นอน” โดยตลาดไม่ได้กังวลกับข่าวร้ายมากที่สุด เพราะข่าวร้ายยังสามารถนำไปประเมินมูลค่าและกำหนดราคาได้ แต่สิ่งที่ตลาดไม่ชอบคือการไม่สามารถเข้าใจแนวคิดหรือ reaction function ของผู้กำหนดนโยบายได้อย่างชัดเจน โดย Warsh ย้ำว่าเงินเฟ้อที่ยังสูงกว่าเป้าหมาย 2% เป็นเรื่องที่ยอมรับไม่ได้ แต่ในขณะเดียวกัน Fed ยังเลือกไม่ขึ้นดอกเบี้ย ทั้งที่เงินเฟ้ออยู่เหนือเป้าหมายมาหลายปีและตลาดแรงงานยังแข็งแกร่ง ทำให้ตลาดต้องการคำตอบว่าเหตุใด Fed จึงเลือกดำเนินนโยบายเช่นนั้น

ดร.พิพัฒน์ กล่าวว่า ประเด็นดังกล่าวนำไปสู่ความไม่แน่ใจว่า Fed จะให้น้ำหนักกับมาตรวัดเงินเฟ้อรูปแบบใด รวมถึงมีความเป็นไปได้ที่จะใช้เครื่องมืออื่นนอกเหนือจากการปรับขึ้นดอกเบี้ย โดย Warsh ยังมองว่าภาวะการเงินได้ตึงตัวขึ้นจากการเคลื่อนไหวของตลาดแล้ว จึงอาจไม่จำเป็นที่ Fed จะต้องดำเนินการเพิ่มเติมมากนัก ดร.พิพัฒน์มองว่า ความไม่ชัดเจนดังกล่าวทำให้นักลงทุนต้องการค่าชดเชยความเสี่ยงเพิ่มขึ้น และสะท้อนออกมาผ่านผลตอบแทนพันธบัตรระยะยาวและเงินเฟ้อคาดการณ์ที่สูงขึ้น ซึ่งอาจหมายความว่าตลาดกำลังประเมินความเสี่ยงด้านความน่าเชื่อถือของนโยบาย มากกว่าการสะท้อนเพียงภาพเศรษฐกิจสหรัฐฯ ที่แข็งแกร่ง

“สิ่งที่ตลาดต้องการจาก Fed ไม่จำเป็นต้องเป็น forward guidance หรือการส่งสัญญาณล่วงหน้าว่าจะขึ้นหรือลดดอกเบี้ยในการประชุมครั้งต่อไป แต่ต้องการเข้าใจ “reaction function” หรือหลักคิดของ Fed ว่าเมื่อข้อมูลเศรษฐกิจเปลี่ยนแปลง ผู้กำหนดนโยบายจะตอบสนองอย่างไร หากตลาดเข้าใจวิธีคิดดังกล่าวก็จะสามารถประเมินทิศทางนโยบายได้ด้วยตนเอง แต่หากไม่เข้าใจ ทุกการประชุมจะกลายเป็นการคาดเดาใจ Fed และความไม่แน่นอนดังกล่าวจะถูกแปลงเป็นต้นทุนทางการเงินของระบบ ทั้งนี้ ผลตอบแทนพันธบัตรที่สูงขึ้นพร้อมกับเงินดอลลาร์ที่อ่อนค่าลงในรอบนี้ ยังเป็นสัญญาณที่ชวนให้มองว่าตลาดอาจกำลังเรียกร้อง risk premium จากความไม่แน่นอน มากกว่าการสะท้อนข่าวดีจากเศรษฐกิจเพียงอย่างเดียว” ดร.พิพัฒน์ กล่าว

สำหรับระยะต่อไป มองว่า Fed ยังมีเวลาที่จะสร้างความชัดเจนและฟื้นความเชื่อมั่นของตลาด โดยการประชุมในเดือนกันยายนอาจเป็นจังหวะสำคัญในการสื่อสารให้ตลาดเข้าใจว่า Fed ยังคงเป็นผู้กำหนดกรอบและหลักคิดของนโยบายการเงิน แม้ภาวะการเงินจะถูกขับเคลื่อนจากตลาดไปแล้วบางส่วน โดยหัวใจสำคัญของการดำเนินนโยบายการเงินจึงไม่ใช่เพียงการกำหนดอัตราดอกเบี้ย แต่คือการรักษาความน่าเชื่อถือและทำให้เงินเฟ้อคาดการณ์ระยะยาวยังคงมีจุดยึดที่ชัดเจน เพราะหากตลาดเริ่มไม่เข้าใจว่าธนาคารกลางยึดหลักใดในการตัดสินใจ ความไม่แน่นอนอาจเพิ่มขึ้นและกลายเป็นต้นทุนทางการเงินของทั้งระบบได้