BDI ชู 3 แกน “ปั้นคน-เชื่อมข้อมูล-เสริมธรรมาภิบาล” ดันไทยสู่ Data-Driven Nation

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI จัดงานสัมมนา “BDI Seminar 2026: Human-AI Synergy ค้นหาสมดุลของมนุษย์และ AI” เพื่อแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ มุมมองเชิงนโยบาย และประสบการณ์จากผู้เชี่ยวชาญทั้งในและต่างประเทศ พร้อมวางแนวทางขับเคลื่อนประเทศไทยผ่าน 3 มิติสำคัญ ได้แก่ การยกระดับทุนมนุษย์ การเสริมวิสัยทัศน์และศักยภาพด้าน AI ตลอดจนการสร้างธรรมาภิบาล AI เพื่อสนับสนุนทุกภาคส่วนประยุกต์ใช้เทคโนโลยีได้อย่างมีประสิทธิภาพ เหมาะสม และรับผิดชอบ พร้อมยกระดับขีดความสามารถการแข่งขันของประเทศสู่ Data-Driven Nation

ภายในงานได้รับการสนับสนุนจากพันธมิตรภาคเอกชน ได้แก่ บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน) หรือ NT, บริษัท คลิกเน็กซ์ เทคโนโลยี จำกัด, บริษัท อะเมซอน เว็บ เซอร์วิสเซส (ประเทศไทย) จำกัด, บริษัท หัวเว่ย เทคโนโลยี่ (ประเทศไทย) จำกัด และบริษัท การบินกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) เพื่อเชื่อมโยงองค์ความรู้ เทคโนโลยี และประสบการณ์จากหลายภาคส่วน ต่อยอดการประยุกต์ใช้ AI ให้เกิดประโยชน์ในวงกว้าง

ศ. ดร.ธีรณี อจลากุล ผู้อำนวยการสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (BDI) กล่าวในหัวข้อ “Resilient Thailand: Data Stories” ว่า การเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี AI กำลังส่งผลต่อโครงสร้างเศรษฐกิจและตลาดแรงงานทั่วโลก ประเทศไทยจึงจำเป็นต้องเร่งพัฒนาทั้ง Data Capability และ Human Capability เพื่อสร้าง “Thailand Resilience” และเพิ่มความสามารถของประเทศในการรับมือกับความเปลี่ยนแปลง

ทั้งนี้ BDI อยู่ระหว่างพัฒนาแพลตฟอร์มกลาง D2 (Data Integration and Intelligence Platform) เพื่อแก้ปัญหาไซโลข้อมูลภาครัฐ ผ่านกลไกเชื่อมโยงข้อมูลแบบกระจายศูนย์ (Decentralized) โดยไม่ดึงฐานข้อมูลจากแต่ละหน่วยงานมาเก็บไว้ส่วนกลาง เพื่อลดความซ้ำซ้อนและเอื้อต่อการนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์ร่วมกัน

ขณะเดียวกัน BDI ยังผลักดัน ร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการแบ่งปันข้อมูลดิจิทัล พ.ศ. …. ซึ่งคณะรัฐมนตรี (ครม.) มีมติเห็นชอบในหลักการแล้ว และอยู่ระหว่างรอประกาศใช้อย่างเป็นทางการ เพื่อเป็นกลไกทางกฎหมายสำหรับอำนวยความสะดวกและกำหนดกรอบการทำงานร่วมกันของหน่วยงานภาครัฐ

ศ. ดร.ธีรณี กล่าวเพิ่มเติมว่า ภายหลังระเบียบดังกล่าวมีผลบังคับใช้ BDI วางแผนเร่งด่วนนำร่องเชื่อมโยง 118 ชุดข้อมูลด้านการบริหารจัดการภัยพิบัติธรรมชาติ จาก 52 หน่วยงานภาครัฐ ให้แล้วเสร็จภายใน 2 เดือน ก่อนขยายไปสู่ชุดข้อมูลมูลค่าสูง (High Value Data) ในด้านอื่น เช่น การท่องเที่ยว สิ่งแวดล้อม และการคุ้มครองทางสังคม

นอกจากนี้ จะส่งเสริมให้นักวิทยาศาสตร์ข้อมูลของ BDI เข้าไปสนับสนุนหน่วยงานภาครัฐในการวิเคราะห์และพัฒนาข้อมูลให้สามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้ เพื่อสร้างระบบนิเวศที่คน ข้อมูล และ AI สามารถทำงานร่วมกันได้อย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน

ด้าน Mr. Oleksiy Sluchynsky, Senior Economist, World Bank Group กล่าวว่า AI ไม่ได้เป็นเพียงเทคโนโลยีสนับสนุนงานบริหาร แต่กำลังกลายเป็นส่วนหนึ่งของกลไกการทำงานภาครัฐ โดยกรณีศึกษาจากประเทศนิวซีแลนด์ นอร์เวย์ และเนเธอร์แลนด์ แสดงให้เห็นถึงการนำข้อมูลและ AI มาใช้สนับสนุนการกำหนดนโยบาย การจัดสรรทรัพยากร การให้บริการประชาชน รวมถึงยกระดับระบบคุ้มครองทางสังคม (Social Protection)

อย่างไรก็ตาม การนำ AI มาใช้ในบริการสาธารณะจำเป็นต้องคำนึงถึงความเสี่ยง ความปลอดภัย คุณภาพข้อมูลและระบบ รวมถึงการมีกรอบธรรมาภิบาลที่เหมาะสม เพื่อให้เทคโนโลยีสามารถเพิ่มประสิทธิภาพ สร้างนวัตกรรม และก่อให้เกิดประโยชน์ต่อประชาชนในระยะยาว

ขณะที่ ดร.ยุทธศาสตร์ นิธิไพจิตร ผู้ช่วยกรรมการผู้จัดการใหญ่ กลุ่มดิจิทัล บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน) ระบุว่า การนำ AI มาใช้ในภาครัฐต้องดำเนินควบคู่กับการวางกรอบกำกับดูแลตั้งแต่ต้น เพื่อสร้างความปลอดภัย ความรับผิดชอบ และความเชื่อมั่นจากประชาชน ดังนั้น AI Governance และ Data Governance ต้องพัฒนาไปพร้อมกัน ตั้งแต่การกำหนด Use Case การประเมินความเสี่ยง การเตรียมข้อมูล ไปจนถึงการติดตามและตรวจสอบระบบ

พร้อมเสนอหลัก “Data First” และ “AI Governance From Day 1” เพื่อให้ภาครัฐสามารถประยุกต์ใช้และขยายผล AI ได้อย่างมั่นคง ลดการลงทุนที่ซ้ำซ้อน และเพิ่มประสิทธิภาพการใช้ทรัพยากรภายใต้ข้อจำกัดด้านงบประมาณและบุคลากร

นอกจากนี้ ภายในงานยังมีการเจาะลึกประเด็น Sovereign AI ของประเทศไทย, Roadmap การ Upskill แรงงานในยุค AI, กฎหมายและจริยธรรมด้าน AI, Vibe Coding รวมถึงกรณีศึกษาการนำ AI มาปรับใช้กับงานภายในองค์กร และ Workshop การประยุกต์ใช้ AI Agent เพื่อวิเคราะห์ข้อมูลและค้นหา Insight เชิงลึก

ทั้งนี้ BDI มุ่งทำหน้าที่เป็นกลไกหลักด้านข้อมูลขนาดใหญ่ของประเทศ เชื่อมโยงข้อมูล เทคโนโลยี องค์ความรู้ และความร่วมมือจากภาครัฐ ภาคเอกชน ภาคการศึกษา และผู้เชี่ยวชาญ ควบคู่กับการพัฒนาบุคลากรด้าน Data และ AI รวมถึงส่งเสริมการใช้ AI อย่างมีธรรมาภิบาล เพื่อวางรากฐาน Data & AI Ecosystem และผลักดันประเทศไทยสู่ Data-Driven Nation อย่างยั่งยืน