‘พิมพ์เขียวยุทธศาสตร์สุขภาพ’ ผ่านตลาดทุนขับเคลื่อนประเทศ

ท่ามกลางกระแสความท้าทายด้านเศรษฐกิจ และการคลัง มีประเด็นหนึ่งที่ “เร่งด่วน” และ “สำคัญอย่างยิ่งยวด” ต่อการขับเคลื่อนประเทศ นั่นคือ “สุขภาพของประชาชน”

ในอดีต “สุขภาพ” มักถูกจัดอยู่ในหมวด “รายจ่าย” หรือ “ภาระทางสังคม” โดยไม่ค่อยมีการมองเห็น ว่าจะสร้างเป็น “ผลตอบแทน” ได้อย่างไร?

หากมองลึกลงไป แท้จริงแล้ว “สุขภาพของคนไทย” ไม่ใช่เป็นเพียงแค่รายจ่าย แต่ยังสามารถ เป็น “สินทรัพย์ทางเศรษฐกิจ” ที่มีศักยภาพในการสร้างความมั่งคั่งและอนาคตที่ยั่งยืนให้กับประเทศได้ในอนาคต

ข้อเสนอแนะงานวิจัย จากสถาบันวิทยาการตลาดทุน (วตท.) รุ่นที่ 36 ในหัวข้อ “ขับเคลื่อนความเป็นอยู่ที่ดีอย่างเท่าเทียม และนวัตกรรมระบบสุขภาพแบบองค์รวมด้วยกลไกตลาดทุน”

(Thailand Global Medical Hub Fund “Bridging Equitable Well-being and Holistic Healthcare Innovation by Capital Market Mechanism”)

ไม่ใช่เพียงแค่แผนงานด้านสาธารณสุข แต่เป็น ‘พิมพ์เขียวเชิงยุทธศาสตร์‘ ที่มีเป้าหมายในการเปลี่ยนประเทศไทยจาก

สถานการณ์ที่กำลังเผชิญความท้าทายเชิงวิกฤตด้านเศรษฐกิจ การคลัง และสุขภาพ ให้กลายเป็นผู้นำในอุตสาหกรรมสุขภาพระดับโลก ด้วยกลไกทางการเงินที่สร้างสรรค์และพลังความร่วมมือจากทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และตลาดทุน

ความท้าทายเชิงโครงสร้างที่ประเทศไทยกำลังเผชิญสถานการณ์วิกฤตที่ส่งผลกระทบในวงกว้าง ไม่ใช่เพียงด้านเศรษฐกิจ แต่รวมถึงความท้าทาย ด้านสุขภาพประชากร ที่อาจนำไปสู่ผลกระทบรุนแรงต่อคุณภาพชีวิตของประชาชน และปัญหาสังคมในระยะยาว

โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) เป็นสาเหตุการเสียชีวิตถึง 74% ของประชากรไทย และกำลังส่งผลกระทบต่อวัยแรงงานให้เผชิญกับภาระค่ารักษาพยาบาล ทั้งของตนเองและคนรอบข้าง กลายเป็นข้อจำกัดในการสร้างความมั่งคั่งและเพิ่มความเหลื่อมล้ำทางสังคม

ในขณะที่ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่ “สังคมสูงวัยระดับสุดยอด” (Super Aging Society) โดยที่โครงสร้างพื้นฐานและงบประมาณด้านสาธารณสุขยังไม่พร้อมรองรับความต้องการที่เพิ่มขึ้นอย่างมหาศาล

จากปัจจัยต่าง ๆ นี้ รายงานงานวิจัยฉบับนี้ได้เสนอแผนยุทธศาสตร์เพื่อ “ยุติวิกฤตและสร้างประวัติการณ์ใหม่” โดยมุ่งเน้นการเปลี่ยนจุดอ่อนให้เป็นจุดแข็ง และปรับเปลี่ยนบทบาทจากการพึ่งพางบประมาณภาครัฐเป็นหลัก ไปสู่การใช้ “ตลาดทุนไทย“ เป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนประเทศ

ยุทธศาสตร์ 4 เสาหลัก เพื่อเอกราชทางเศรษฐกิจและสุขภาพ

1. การจัดการ NCDs เชิงรุก และการสร้างฐานข้อมูลพันธุกรรมแห่งชาติ ดำเนินการคัดกรองสุขภาพเชิงรุกสำหรับประชากร 15-30 ล้านคน เพื่อป้องกันโรค NCDs ตั้งแต่ต้นทาง ลดอัตราผู้ป่วยลง 33% และฟื้นคืนชั่วโมงการทำงาน เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพแรงงาน

รวมถึง เพิ่มศักยภาพในการผลิตของวัยแรงงานไทยด้วยการสร้าง “ฐานข้อมูลพันธุกรรมแห่งชาติ (National Genomics Database) เพื่อต่อยอดจากการคัดกรองสุขภาพ สู่การจัดทำฐานข้อมูลพันธุกรรมเชิงลึก 5 แสนราย เพื่อให้เป็นสินทรัพย์ยุทธศาสตร์ของประเทศ

ผลลัพธ์ : คาดว่าจะสามารถสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจคืนมาได้ถึง 4.3 แสนล้านบาท ภายใน 15 ปี ผ่านการรักษาที่แม่นยำ และใช้ National Genomics Database เป็นรากฐานสำคัญสำหรับการพัฒนาชุดตรวจ ยาเฉพาะบุคคล และ AI วิเคราะห์โรคที่มีความแม่นยำสูงสำหรับคนไทย โดยนักวิจัยและผู้ประกอบการด้านการแพทย์ในประเทศ

2. การพัฒนาระบบนิเวศ MedTech ไทย

จัดตั้ง “Hospital One Fund” และปรับปรุงกฎระเบียบตลาดทุน เพื่อสนับสนุนให้สตาร์ทอัพด้านเทคโนโลยีทางการแพทย์ (MedTech) ของไทยสามารถเติบโตและสร้างงานที่มีทักษะสูงภายในประเทศ โดยไม่ต้องพึ่งพาการเติบโตในต่างประเทศ

ผลลัพธ์ : ลดการนำเข้าเทคโนโลยีทางการแพทย์ และส่งเสริมการก่อกำเนิดบริษัท MedTech ที่มีศักยภาพระดับ Unicorn ของคนไทย

3. การเป็นศูนย์กลางด้านมะเร็งและการแพทย์แม่นยำระดับโลก (Cancer & Precision Hub)

ดึงดูดการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ (FDI) มุ่งมั่นที่จะผลักดันให้ประเทศไทยเป็น “ศูนย์กลางรักษามะเร็งของเอเชีย” 

โดยดึงดูดการลงทุนมูลค่า 3.5-5.4 แสนล้านบาท

กลไกอุดหนุนข้ามกลุ่ม (Cross-Subsidization Model) ใช้รายได้จากผู้ป่วยต่างชาติที่มีกำลังซื้อสูง 1 ราย มาอุดหนุนการรักษาคนไทยได้ถึง 2 ราย ทำให้ประชาชนไทยสามารถเข้าถึงการแพทย์แม่นยำ (Precision Medicine) ด้วยราคาที่เข้าถึงได้

ผลลัพธ์ : สร้างงานที่มีทักษะสูงกว่า 40,000 ตำแหน่ง และใช้รายได้จากต่างชาติมาสนับสนุนให้คนไทยกว่า 1 แสนรายต่อปี ได้เข้าถึงการรักษามะเร็งระดับโลก

4. การพัฒนาเมืองรองสู่ศูนย์กลางการใช้ชีวิตสำหรับผู้สูงวัย (Silver Communities)

พลิกโฉมเมืองรองด้วยโมเดล PPP : ดึงดูดผู้เกษียณอายุที่มีคุณภาพชีวิตสูงกว่า 2 ล้านคน สร้างงานให้ผู้ช่วยพยาบาลและผู้ดูแล (Caregivers) กว่า 1 ล้านตำแหน่ง ซึ่งจะช่วยกระจายรายได้สู่ครอบครัวไทยและสร้างการหมุนเวียนทางเศรษฐกิจในท้องถิ่น (Multiplier Effect)

การลงทุนโครงสร้างพื้นฐานระดับสูง เงินลงทุนมหาศาลจากต่างชาติ และการระดมทุนผ่านกองทุนฯ ในประเทศจะถูกนำมาสร้างและยกระดับระบบสาธารณูปโภค ทั้งศูนย์การแพทย์เฉพาะทาง ศูนย์ฟื้นฟูสมรรถภาพ และพื้นที่สีเขียวเพื่อสุขภาพ (Healthy Public Spaces) 

รวมถึงเปลี่ยน คนไทยจากผู้จ่ายเงินรับบริการ ให้เป็นเจ้าของกิจการ Global Medial Hub มีส่วนร่วมในรายได้จากธุรกิจด้านสุขภาพ และมีโอากาสเข้าถึงบริการด้านสุขภาพอย่างเท่าเทียม

ผลลัพธ์ : กระจายความมั่งคั่งสู่ท้องถิ่นอย่างยั่งยืน และคนไทยจะได้รับประโยชน์จากการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานเหล่านี้ร่วมกับชาวต่างชาติ เป้าหมายเชิงรูปธรรม (10-15 ปีข้างหน้า)

หากภาครัฐปรับบทบาทจาก “ผู้จ่าย“ (Payer) เป็น “ผู้สนับสนุน“ (Enabler) ให้คนไทยได้เป็นเจ้าของ strategic asset เหล่านี้ผ่านกองทุน Thailand Global Medical Hub Fund (TGMHF) จะทำให้ประเทศ สามารถบรรลุเป้าหมายสำคัญดังต่อไปนี้

ด้านสุขภาพ : ลดอัตราการเกิดโรค NCDs ลง 33%

ด้านเศรษฐกิจ : ดัน GDP ไทยให้เติบโตเพิ่มขึ้นเฉลี่ย +2.15% ถึง +5.1% ต่อปี

ด้านการจ้างงาน : สร้างงานใหม่ในอุตสาหกรรมสุขภาพรวม 1.2 ล้านตำแหน่ง (รวมพยาบาลเฉพาะทาง 1.5 แสนคน และผู้ช่วยดูแลผู้สูงอายุ 1 ล้านคน)

ด้านการเงิน : ระดมทุน 5 แสนล้านบาท เข้าสู่ระบบผ่านตลาดทุน โดยไม่สร้างภาระหนี้สาธารณะเพิ่มเติม

ข้อเสนอแนะนี้เป็นมากกว่าเพียงรายงานวิจัย แต่เป็นทางเลือกเชิงกลยุทธ์ที่จะเปลี่ยนวิกฤตให้เป็นโอกาส เพื่อให้ประเทศไทยสามารถยกระดับบทบาทในฐานะศูนย์กลางด้านสุขภาพระดับโลกได้อย่างมีศักดิ์ศรี

หากหน่วยงานใดของภาครัฐมีความสนใจใน “พิมพ์เขียวเชิงยุทธศาสตร์“ ฉบับนี้ สามารถขอข้อมูลงานวิจัยฉบับเต็มได้จาก สถาบันวิทยาการตลาดทุน (วตท.)

อึ้งย้ง